Movimento Nacional dos Catadores de Materiais Recicláveis

Groot netwerk van catadores

In 1999 werd op een bijeenkomst van papierscheiders uit verschillende Braziliaanse staten in Belo Horizonte besloten een Movimento Nacional de Catadores op te richten. Men plande een Nationaal Congres van Catadores, in 2001 in Brasília. De aanwezige delegaties beloofden elkaar dat ze bij thuiskomst coöperaties van catadores zouden mobiliseren. Het bleek een succes: vanaf dat moment werden er steeds meer bijeenkomsten van afvalscheiders georganiseerd. Het begin van een groot netwerk, met als hoogtepunt het “1e Nationale Congres van Catadores van Recyclebaar Materiaal” in 2001 in Brasília.

De toenmalige coördinator van het IBISS-project Catadores da Vida leek het zinvol deel te nemen aan deze landelijke beweging, mede omdat het organiseren van coöperaties in Rio de Janeiro op dat moment aan de orde was. Dit bleek zijn vruchten af te werpen en tegenwoordig vervult IBISS een belangrijke rol in het ondersteunen van de Movimento.

Het werk van de MNCR heeft goede resultaten. Zo heeft de beweging reeds een milieuprijs ontvangen voor de belangrijke functie van de catador in de samenleving. Daarnaast is de MNCR al een aantal keren uitgenodigd op verschillende belangrijke evenementen, bijvoorbeeld op het Fórum Social Mundial in Porte Alegre in 2002 en 2005. In 2003 nam MNCR in Rio Grande do Sul (het zuiden van Brazilië) deel aan het eerste Latijns-Amerikaanse congres van catadores. Er waren ruim 4000 deelnemers aanwezig. Eind 2004 hadden twee vertegenwoordigers van de MCNR een ontmoeting met Lula, de president van de Republiek om uit te leggen hoe de catadores zich professioneel aan het organiseren zijn. Inmiddels zijn de werkomstandigheden en inkomsten van veel catadores verbeterd. Op staatsniveau maakt IBISS deel uit van de Comissão Estadual de Movimento de Catadores.

Toch is de strijd nog lang niet voorbij. Op het moment is één van de belangrijkste agenda-punten te bereiken dat de afvalscheiders deel uit gaan maken van de overheidsprogramma’s voor gescheiden afval, een groeiend fenomeen in Brazilië. Maar ook de uitwisseling en het contact tussen de verschillende organisaties van catadores in heel Latijns Amerika, staat hoog op de agenda van de beweging. Om de interne organisatie te versterken en de maatschappelijke positie van de beroepsgroep te verbeteren, zullen Jovens Lideranças ingeschakeld worden om de nationale beweging te ondersteunen. Daarbij gaat het met name over Tião dos Santos uit Jardim Gramacho.

De MNCR bestaat in achttien Braziliaanse staten en heeft contacten in de rest van Latijns Amerika, met catadores in Uruguay, Argentinië, Chili, Mexico en Haïti.

© Stichting IBISS Foundation | website: GravyTrain | webdesign: Fred Opdam